28 Aralık 2018 Cuma

Apple'ın Başarı Hikayesi Sona Mı Eriyor

 Dünyanın en büyük akıllı telefon markası Apple geçmiş yıllardaki başarısını sürdürmekte zorlanıyor, geçtiğimiz günlerde Huaweii Ceo'sunun kızı Kanada'da göz altına alınması sonrası Apple'ın adı komplo teorileri ile beraber anılmaya başladı.

 Apple'ın piyasadan hızla silinmesi senaryosundan bahsetmek günümüzde çok makul karşılanabilecek bir düşünce değil ama çok yakın zamana kadar kimse Nokia, Blackberry, Sony Ericsson firmalarının piyasadan silineceği inanmazdı.

 Apple geçmiş senelerdeki dominantlığını koruyamıyor, Huaweii ise çok büyük bir atak içinde, geçen sene Huaweii pazar payını %40 büyüterek dünyanın en büyük ikinci akıllı telefon üreticisi olarak Apple'ı geçti; aynı yılda Apple'ın pazardaki payı sadece %0.7 büyüdü. 


 
apple neden başarılı
Apple'ın başarı hikayesi sona mı eriyor

  Xiomi ve Huaweii'nin yükselişi Apple'ı ciddi şekilde tehdit ediyor ama asıl sorun rakiplerin yükselmesi değil, Apple'ın düşmesi o yüzden Apple'ın başarı hikayesini sürdürüp sürdürmeyeceği merak konusu. Apple, ileride yok olsa bile başarıyla uyguladığı stratejiler uzun yıllar başka şirketlere örnek olacak. Apple nasıl başarılı oldu?



Apple'ın Başarısının Sebepleri


1. Yüksek Karlılık


 Apple'ın ticari hamlelerinde hep yüksek karlılık öncelikli olmuştur, örneğin kendisi de büyük bir üretici olduğu halde Apple işlemcisini bile en büyük rakibi Samsung'tan satın alıyor, şirket ürünlerini Çin ve diğer düşük iş gücü maliyeti olan ülkelerde üretiyor, bu tür icraatlardan sağladığı tasarrufu ise inovasyon ve tasarrufa yatırıyordu. (Günümüzde çok da tasarrufa ihtiyacı yok.)

 Apple'a Steve Jobs felsefesi hakim olmadan önce şirket çok çeşitli ürünler üretirdi fakat Steve Jobs buna son verdi; Apple, Steve Jobs sonrası her kategoride sınırlı sayıda ürün çıkarmaya başladı, hedefi ise kar değil büyük kar oldu.

2. İnovasyon


 Apple'ın yükseliş hikayesi başladığı dönem şirket akıl almaz bir inovasyon atağı içindeydi, teknoloji sitelerinde henüz bir haber tam idrak edilmeden Apple yeni bir yeniliği duyuruyordu, Apple'ın geçmişte rakiplerine göre teknolojik üstünlüğü tartışılmazdı fakat Apple'ın farkını ortaya koyduğu nokta ise müşterinin asıl önem verdiği noktayı yakalamasıydı, teknoloji önemlidir ama Apple'ın başarı hikayesini yazdığı ana kategori akıllı telefon kategorisiydi ve müşterinin bu kategoride aradığı en önemli özellik teknoloji değildi.

3.Muhteşem Tasarım


 Apple'ın rakiplerine fark atmasının ana sebebi müşterinin ihtiyaç duyduğu tasarımı doğru tespit edip piyasaya sürebilmesi idi; birçok insan teknolojiye önem verir fakat müşteri portföyünün ana kitlesi için telefon arama yapan, mesaj atan ve internete girebilen cihazdır; bunları sağlamak için de ciddi bir teknolojiye ihtiyaç duyulmaz fakat diğer taraftan müşteriler tasarımı en az teknoloji kadar önemserler ve aradıkları özellikler aslında çok sıradandır; hafiflik- incelik- minimalizm( gereksiz ayrıntılardan kaçınma) Apple tasarımlarda bu ihtiyaçları göz önüne alarak rakiplerinden ayrıştı.

4. Odaklanma


 Apple'ın başarı hikayesindeki en önemli faktörlerden biri de sınırlı sayıdaki ürüne büyük yatırım yapmasıdır. Örneğin Apple, İphone'u ortaya çıkararak zamanında başarılı bir yatırım olan kendi ürünü İpod'u piyasanın dışına etmiştir, bugün İwatch beklenen başarıyı gösterir ise çok yakın zamanda İphone da piyasanın dışına itilecek.

5. Çok başarılı reklam


 Apple'ın geldiği noktada en önemli faktörlerden bir diğeri ise çok başarılı reklam çalışmasıdır, Apple kendini prestij ve en yüksek kalite ile özdeşleştirmeye başardıktan sonra çok yüksek fiyattan ürün satabilmenin yolunu kendisine açtı. Aşırı kar ile ürün sattığı için sınırlı ürün üretmenin dezavatajlarına maruz kalmadı ve rakipleri gibi de pazar payını önemsemek zorunda kalmıyor. Bugün Apple tek başına bütün rakiplerinden daha fazla kar elde ediyor.(Samsung, Xiomi, Huaweii, oppo, vs.) Bir diğer önemli nokta ise Apple başarılı bir iletişim politikası ise kendi hayran kitlesini oluşturdu, Apple kullanıcıları Apple'a karşı müşteriden çok hayan kitlesi tepkisi veriyorlar.


apple nasıl başarılı oldu
Apple neden geriliyor


Apple neden geriliyor


  Apple'ın başarı hikayesi ileride özellikle teknoloji alanında çok önemli bir örnek olarak sık sık anılacak fakat mevcut şirket politikası ile Apple'ın başarısını sürdürmesi çok zor görülüyor ileride Apple'ın şirket politikasını değiştirmesi veya farklı alanlara yatırım yapması beklenebilir.

Apple'ın gerileme nedenleri


1. Teknolojik üstünlüğün sürdürülememesi


 Apple Steve jobs sonrası çok büyük bir iddia ile ortaya çıkmıştı; Apple, her ürünün piyasadaki en kaliteli ürün olduğu iddiasındaydı ki bu iddianın arkası da Steve Jobs'un son zamanlarına kadar boş değildi fakat günümüzde Apple'ın mutlak üstünlüğünden bahsedemiyoruz daha önemlisi bunun sonu da yok. Apple bu sene yeni bir devrim daha yapsın, seneye tekrar devrim yapması gerekecek. Dünyada bu kadar büyük bir inovasyon kapasitesi yok.

 Apple'ın teknoloji üstünlüğünü kaybetmesi sonrası doğal olarak da tüketiciler Apple ürünlerinin fiyatlarını sorguluyorlar, alternatif ürünlerden çok da farklı kalitede olmayan bir ürün rakiplerine oranlar yüksek kar marjını korumakta zorlanır.

2. Belli ürünlere odaklanmanın şirketin aleyhine dönmeye başlaması


 Apple en başta çok sınırlı sayıda ürün üreterek ön plana çıkmıştı ama günümüzde ise Apple eskisi kadar inovatif olmadığı için belli ürünlere odaklanma eskisi kadar başarılı sonuçlar sağlayamıyor.

 İwatch kullanan bir insan neden İphone alsın? İphone sahibi bir insan neden İpad ya da İphone alsın? İpad'in olan bir insan neden Apple'ın bilgisayarlarını veya İphone'unu alsın? Özetle Apple'ın ana ürünlerinin hepsi neredeyse aynı ihtiyaçlara cevap vermeye başladı.


3. Güçlü reklamın altının artık doldurulamaması


 Apple'ın ürünlerini çok uzun zamandır prestij ve üstün kalite olarak pazarlıyordu fakat günümüzde Apple, teknoloji üstünlüğünü kaybetti, bir ürünü sadece prestij olarak pazarlamak da her zaman başarılı sonuçlar vermiyor ki Apple'ın rakipleri de  bunu işliyorlar.


appleın yükseliş hikayesi
Abd'de Apple'ın rakiplerinin isimsiz reklamı

 Bir diğer sorun ise Apple' devamlı olarak müşterisini aldatması gerekiyor. İlk İphone kategorisinin en iyisi olarak pazarlandı fakat bir sene sonra Apple başka bir ürünü aynı şekilde pazarladı, bir sene sonra ise başkasını... bu sorunlu bir pazarlama yöntemi fakat asıl sorun ise daha önce bahsettiğim teknolojik üstünlüğün korunamaması durumudur; eskiden gerçekten de bir önceki üründen açık ara daha iyi ürünleri, Apple en iyi ürün olarak piyasaya sürüyordu fakat son yıllarda çok ciddi değişikliğe uğramış olduğu ciddi şekilde tartışmaya açık ürünleri Apple tekrar ve tekrar en iyi ürün olarak pazarlıyor. Özetle mevcut pazarlama taktiği devamlı olarak müşteriyi önce aldatmayı sonra müşteriye kendisinin aldatıldığı itiraf etmeyi gerektiriyor.

 Saydığım sebeplerden dolayı Apple'ın akıllı telefon piyasasında hakimiyetini sürdürebilecek olması şüpheli fakat kasasındaki yüzlerce milyar dolar (Bu da sorunlu bir durumdur) sebebiyle Apple'ın halen çok başarılı yatırım ve büyüme performansı sergilemesi beklenebilir buna rağmen çok uzun süredir devam ettirilen şirket stratejilerinde ise ciddi değişiklikler beklenebilir.

(Amazon'un başarı hikayesi ve Big Data-Link-)

Twitter: Yusuf Yüksel

Facebook: Yusuf Yüksel

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder