13 Mayıs 2019 Pazartesi

İhtiyat Akçesi Nedir

 Bugün Reuters'te TCMB'nin ihtiyat akçesi olarak ayırdığı parayı yasal bir düzenleme yaparak hazineye aktarılacağına dair bir haber çıktı; öncelikle haber şu an sadece iddia seviyesinde bir teyit veya yalanlama gelmedi.


İhtiyat Akçesi nedir


 İhtiyat Akçesi, TCMB'nın saf karının %20 kadarını zor zamanlarda kullanmak üzere ayırmasıdır;(Ben konu ile bağlantılı yazdım ama genel anlamda şirketler için kullanılabilen bir kavramdır.) TCMB'nin ihtiyat akçesinde +40 milyar TL para birikmiş durumdadır.

 TCMB daha geçen hafta para politikası araçlarıyla 10 milyar TL civarında likiditeyi piyasadan çekerken tek kalemde 40 milyar TL likiditeyi piyasaya enjekte etmesi kendi içinde çelişkili olsa da aksi senaryoda da olumsuzluklar yaşanacaktı.

 Öncelikle bahsedilen senaryo gerçekleşirse bu hamlenin enflasyonist olacağı ve Türk Lirasına değer kaybettirme ihtimalinin kuvvetli olacağını belirtelim.



TCMB ihtiyat akçesi neden hazineye aktarılıyor


 2019 yılı bütçe açığı hedefi 80 milyar lira iken yılın ilk 4 ayında bütçe açığı çok güçlü tek defalık gelirlere rağmen(vergi affı, imar affı vs.) 52 milyar TL'e ulaştı; son zamanlarda ısrarla TCMB temettüsünün öne çekilmesine de hesapta dikkat çekiliyor olsa da normal şartlar altında zaten TCMB temettüsü Nisan ayında hazineye aktarılacağı için  geçmiş aylarda olduğu ayrı bir hesaba gerek olmadığını düşünüyorum.

  Merkezi bütçe yıl sonu hedefinden ciddi şekilde uzaklaşmışken bir diğer önemli nokta ise borçlanma kanallarıdır. Hazine her sene belli bir plan dahilinde iç ve dış borçlanmaya gider ve bu tercihlerin her ikisinin de farklı sonuçları vardır; hazine şimdiye kadar tercihini sıklıkla dış borçlanmadan yana kullandı bunun doğal sonucu olarak iç piyasadan borçlanma ihtiyacı birikti; kamunun iç piyasadan ne kadar fazla borçlanırsa faizlerin o kadar fazla artacağını hesaba katınca senenin kalan bölümünde çok ciddi şekilde iç borçlanma ihtiyacı mevcut bu durumun da diğer makro ekonomik göstergelerin dışında faiz seviyesi üzerinde baskıyı artırması bekleniyor.(Paraya olan ihtiyaç artıkça maliyet de artar.)

 Merkezi bütçenin hem piyasadan daha fazla para talep etmesi sebebiyle faizlerin artması beklenirken(faizler ile büyüme ters orantılıdır) yine ekonomik hareketliliğin(büyüme) çok önemli destekçisi olan kamunun yılın ikinci döneminde yavaşlaması gerekiyordu bu da büyüme senaryolarını daha da kötüleştirebilir. Bu senaryolarla beraber kamunun 2019 hedefinde çok ciddi şekilde sapması da beklentiler arasındaydı.

 Kişisel fikrim haber doğruysa Merkez Bankası ihtiyat akçesi hazineye aktarılarak ekonomik hareketliliğin daha da zayıflamaması(ekonomik daralmanın genişlememesi) hedeflenecek; bu hamlenin tabii ki enflasyonist etkisi ise kaçınılmaz.

 Haber doğru çıkarsa bu makaleyi muhtemel senaryolar ile güncellerim.

Twitter: Yusuf Yüksel


Facebook: Yusuf Yüksel

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Yusuf yuksel