16 Eylül 2019 Pazartesi

Suudi Arabistan Petrol Tesislerine Saldırı


 Hafta sonu Suudi Arabistan'ın petrol üretim tesislerine saldırı gerçekleşti. Suudi Arabistan'ın en büyük petrol sahası ve petrol üretim tesisine(Aramco) yapılan drone saldırısı dolayısıyla Suudi Arabistan petrol üretim kapasitesi ciddi şekilde zarar gördü. Suudi Arabsitan'ın tam kapasitesini kullanması halinde günlük petrol üretimi kabaca 11.5 milyon varil iken OPEC kısıntıları sebebiyle Suudi Arabistan günlük kabaca 10 milyon varil(9.8) petrol üretmekteydi, saldırı sonrası ise bu miktar günlük 5 milyon varilin altına düştü. 

 Ağustos 2019'da OPEC Kabaca 30 milyon varil petrol üretmiş.(29.7) OPEC'in toplam petrol üretim kapasitesi kabaca 35 milyon varil olmak ile beraber mevcut saldırı sonrası bütün OPEC üyeleri petrol kısıntılarına son verseler bile Suudi Arabistan'ın üretim kaybını karşılayamıyorlar üstelik üretim kapasitesini tam seviyeye yükselmek kısa sürede gerçekleştirilebilecek bir durum değildir. OPEC'in en büyük üreticilerinden Venezuela ve Libya iç sorunları sebebiyle mevcut kotalarını bile üretmekte zorlanıyorlar; İran ise Abd yaptırımları baskısı altında o yüzden OPEC petrol üretimini en fazla günlük 1.5 milyon varil kadar artırabilir, İran yaptırımları sona erse bile bu rakam 4 milyon varile ulaşamıyor ki öyle bir senaryo da çok mümkün görünmüyor. Suudi Arabistan'ın üretim kaybı ancak OPEC ve OPEC dışı ülkelerin tam kapasite petrol üretebilmeleri ve İran yaptırımlarının askıya alınması ile karşılanabilir ki söylediğim gibi bu durum hem politik olarak çok mümkün değil üstelik kısa sürede gerçekleştirilebilecek bir şey de değildir.

suudi arabistan petrol üretimi
Opec petrol üretimi Ağustos 2019




  Suudi Arabistan'ın petrol üretim kaybı şu an karşılanabilir olmamak ile beraber  küresel rezervler ise kısa süreli arz kesintisini rahatlıkla karşılayabilecek seviyededir.

 Saldırı sonrası brent petrol bir ara %20 civarında prim yaparak 1991'den beri(Irak Savaşı) en güçlü artışını gerçekleştirdi yine ham petrol günü %15 artış ile açar iken şu an %10 civarında prim yapmış durumda fakat sorun Suudi Arabistan'ın ifade ettiği kadar basit değilse bu rakamlar bayağı iyimser rakamlara dönebilir; Suudi Arabistan üretimin günler içinde normale döneceğini iddia ediyor.

  Aylardır Basra Körfezi'nde petrol fiyatlarını olumlu etkileyebilecek saldırılara/olaylara şahit oluyoruz; son gerçekleşen Suudi Arabistan drone saldırısı, Abd ile İran'ın görüşebilme ihtimalinden hemen önce gerçekleşmesi çok önemli bir nokta yine saldırıyı üstlenen İran destekli Hutilerin böyle bir saldırı gerçekleştirebilecek kapasiteleri yok. Yakın zamanda gerçekleşen saldırılar gibi bu saldırıda da Suudi Arabistan olağan bir şüpheli olabilirdi ama milyarlarca dolarlık zarar sebebiyle bu ihtimal zayıf. İran üzerinde baskının azalmamasını sağlamak isteyen İsrail ve yaptırımlar sebebiyle ekonomik olarak geçmiştekiler ile kıyaslanamayacak seviyede zarar gören İran olağan şüpheliler.

 Dünyada petrol fiyatlarından en olumsuz etkilenen ülkelerden bir Türkiye'dir o yüzden konu hakkındaki gelişmeler bizi de yakından etkileyecek, piyasa açılması ile beraber Türk Lirası %1'e yakın değer kaybetti.

Ekleme: Abd'nin İran Yaptırımları -Link-

Twitter: Yusuf Yüksel 



Facebook: Yusuf Yüksel 

5 yorum:

  1. Güzel yazı emeğine sağlık,teşekkür ederim.

    YanıtlaSil
  2. Oncelikle yazi icin tesekkurler

    Israil, iran uzerindeki baskinin azalmasini istemiyorsa bu konuda neden supheli oldugunu aciklayabilir misiniz? Baski, iran i supheli duruma dusurmek mi?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Bu yorum yazar tarafından silindi.

      Sil
    2. Evet. Saldırı Abd ile İran arasında yumuşama iddiasına denk geldi.

      Sil