16 Nisan 2020 Perşembe

Dolar neden düşmüyor

 G-7 ülkeleri merkez ve maliye bakanları telekonferansı dün sona erdi. Görüşmede Gelişmekte olan ülkelerin dolar/döviz sıkıntısı için destek kararı alındı. FED'ten destek alamayan ülkeler için IMF üzerinden bir mekanizma oluşturulması kararı alındı.

 Biraz daha basit ifade etmek gerekirse daha önce başka yazılarda ifade etmiştim; dünyadaki dolar yükümlülüğü dolar likiditesinin 7-8 katıdır (Sabit değil, kontrol etmedim ama aşağı yukarı rakam budur.) bu sebeple zorlu zamanlarda yükümlüler kendini güvene almak isteyeceği için dolara talep güçlü şekilde artar ki bu kendi içinde bir kısır döngü oluşturur çünkü insanlar dolar talep ettikçe doların değeri ve maliyeti artar ve bu da daha fazla  kişi/kurumu dolar riskinden kaçınmak için dolar almaya teşvik eder. Dünyada bütün yükümlülerin ihtiyacı kadar dolar var mıdır? Yoktur. Bütün yükümlülerin ihtiyacı kadar dolar likiditesi olması gerekli midir? Hayır. Çözüm insanları/kurumları dolar kıtlığı çıkmayacağına ikna etmektir.

 Fed ve diğer kurumlar piyasalardaki dolar kıtlığı korkusunu teskin etmek için bir süredir kararlar alıyorlar.

  • Fed ile önemli hatta çok da önemli olmayan merkez bankaları arasında swap hattı kuruldu. Fed'in swap hattı kurması çok ciddi dolar talebi olan önemli ülkelerin (Japonya, Avrupa ülkeleri vs.) dolar talebini piyasadan değil doğrudan Fed'ten sağlamasını imkan tanır ve bu da doların üzerindeki talep baskısının artmasını engeller.
  • Fed'in swap hattı kurduğu ülkeler genelde rezerv para sahibi olan ülkeler yani Fed'in verdiği dolara karşı aynı şekilde bütün dünyada kabul gören para birimlerine sahip ülkeler. Swap kanalı kurulmayan ülkelerle de Fed, Abd tahvilleri ile repo imkanı sundu. Basitçe ifade edersek Fed elinde Abd tahvili olan ülkelere tahvillerine karşılık dolar likiditesi imkanı sağlıyor bu yolla hem piyasalar desteklenmiş olup (Dolara ihtiyacı olanların tahvil satması engelleniyor.) hem de dolar üzerindeki stres azalması sağlanacak.

 Fed'in swap önlemleri işe yaradı diyebiliriz uzun zamandır Avrupa ve Japonya'daki dolar talebi zayıflıyor; Dün ECB'nin swap ile aldığı dolar sadece 2,2 milyar dolar iken BOJ'un talebi 27 milyar dolar olmuş. Piyasadaki dolar kıtlığını gösteren verilerden Libor-OİS farkı 140 baz puandan 100 baz puan civarlarına düştü.

dolar neden düşmüyor 2020



 Türkiye hem Fed ile swap hattı kuramadı/kurmadı hem de elimizde ABD tahvili çok az bu sebeple bizde dolar üzerinde stres devam ediyor, bu durum sadece bize özel bir durum da değil bizim durumumuzda olan birçok ülke var.

dolar neden düşmüyor 2020

 Şu an ifade edilen ilk yol IMF ile FED'in swap kanallarına benzer bir swap (takas) kanalı kurmak; ifade etmek gerekir ki bu bildiğimiz stand-by anlaşmaları gibi bir şey olmayacak ve rahatlıkla dolara ulaşabilmemiz şu an piyasamızdaki baskıyı azaltacak hatta bizi bu imkandan yararlanamazsak bile başka ülkelerin yararlanması bile dolar üzerindeki stresi azaltacağı için bize de olumlu yansıyacak. Şunu da eklemek gerekiyor swap hatları döviz üzerindeki baskıyı azaltır ama bunu bir hibe gibi yorumlamak da mantıklı değildir. Merkez bankalarının swap hatları mevcut şartlar sebebiyle daha az cazip hale gelen takas yoluyla döviz elde etme imkanını makul hale getirir.

 Başka yöntemler de denenecek mi bilmiyorum ama bu yönde adımlar atılması beklenebilir. Ayrıntıları bir kenara bırakıp daha net ifade edeyim şu an gelişmiş ülkelerde dolar baskısı azaldı, dolar baskısı biz ve benzerimiz ülkeler üzerinde ve bu baskının azaltılması için önlemler alınacağına dair birçok işaret var.



 Zoltan Pozsar'ın Fed'in alması gereken önlemler ile ilgili yeni bir demeci internete düştü. Zoltan Pozsar kimdir diye sorsanız FED'in politikaları hakkında Pozsar'ın söyledikleri Fed Başkanı Powell'dan daha itibarlıdır dersem abartmış olur muyum bilemiyorum. Zoltan Pozsar daha önce Fed'te çalışan ve 2008'de likiditenin nasıl kuruduğunu (2008 krizi teknik olarak likidite kuruması sebebiyle ortaya çıkmıştı.) ve gölge bankacılığı dünyaya öğreten kişidir.

 Eski konumu sebebiyle Fed'in ne yapacağını bilip önceden mi ifade ediyor yoksa aksine gerçekten de her ifadesini Fed emir gibi mi yerine getiriyor bilemiyoruz ama söylediklerinin tamamına yakını kısa süre içinde hayata geçiyor.

 Geçtiğimiz Eylül ayında yaşanacak dolar kıtlığının ilk işareti olan repo krizini aylar önce Pozsar ifade etmişti benzer kriz için Ocak 2020'i de işaret etmişti ama  Fed'in o günün şartlarında anormal önlemleri ile bu engellenmişti ama sonuç olarak var olan likidite sorununu geçtiğimiz haftalarda bütün dünya hissetmişti, hissetmeye de belli oranda devam ediyor. Dolar kıtlığında iyileşme de yine Fed'in onun daha önce ifade ettiği çözümleri uygulaması ile gerçekleşti.

dolar neden düşmüyor son dakika
Zoltan Pozsar



 Fed'in son zamanlarda gerçekleştirdiği bütün adımları Pozsar ( Swap hattı, repo, şirket tahvili alma vs. vs.) önceden ifade etti.Pozsar'ın son ifadeleri şunlar;

  • Likidite sorunu veya dolar kıtlığı sorunu büyük oranda sona erdi.
  • Fed'in Swap hattı olmayan ülkelere repo ekranı henüz tam olarak açılmadı ve birkaç teknik ayarlama yapılması gerekiyor.
  • Fed verim eğrisini kontrol edip tahvil faizlerini çıpalamalı bu yolla 3 aylık (en fazla kullanılan) Libor faizi(Bankalar arasındaki dolar faizi) Mayıs sonuna kadar %0.25'e kadar düşebilir. Fed politika faizini 0'a çektiği halde Libor faizi (3 aylık) %1-1.5 civarında yani Fed'in kararına rağmen doların maliyeti dünyada istenen seviyede düşmedi.
  • Teminatlı paranın kolay ve ucuz olması sonrası teminatsız paranın da kolay ulaşılabilir ve ucuz olması sağlanmalıdır ve ardından risk iştahının artması/ralliler an meselesi olacak.

dolar neden düşmüyor 2020
Libor faizi

 Sonuç olarak dolar üzerindeki baskının zayıfladığını ve yakın zamanda bizim gibi ülkelerin de üzerindeki döviz baskısının azalması için çalışmalarının yapılacağını söyleyebiliriz fakat şunu da akıldan çıkarmamak gerekiyor hiçbir finansal destek gelir kaybının etkisini tam olarak ortadan kaldırmaz.

Ekleme: Türkiye IMF ile anlaşmalı mı



Twitter: -Yusuf Yüksel-



(Güncelleme sona erdi.)


Türk Lirası neden baskı altında


 Sene başından beri Dolar endeksi sadece %3-4 yükselmiş olmasına rağmen Türk Lirası sene başından beri %14'e yakın değer kaybetmiş durumda. Geniş çerçeveden bakınca Türk Lirası değil bütün emsal para birimleri de dolar endeksindeki yükselişle izah etmenin çok zor olduğu şekilde değer kaybı yaşıyor.




  Konu dağılmaması için sadece Türk Lirası ve emsal ülke para birimlerindeki olumsuz tabloyu paylaştım ama aynı kötü görünüm bütün varlıklarda da aşağı yukarı aynı. Gelişmekte olan ülkeler şu an Rusya-Abd- Suudi Arabistan arasında devam eden petrol fiyatları üzerindeki sürtüşmeden de olumsuz etkileniyor ama biz ve benzerimiz ülkelerin çok ciddi şekilde sorun yaşıyor olmasının altındaki ana etmen henüz ismi konulmamış 2020 ekonomik krizine gelişmekte olan ülkelerin son derece hazırlıksız yakalanmış olmasıdır.

 Şu an içinde olduğumuz kriz gelişmiş veya gelişmekte olan ekonomilere son derece ağır yükler yüklemiş durumda ve gelişmiş ülkeler bu sorunu basitçe ifade etmek gerekirse para basarak aşmayı tasarlıyorlar. Gelişmekte olan ülkeler için ise basitçe ifadesiyle para basmak bir çözüm mü ciddi şekilde tartışılır. O zaman da soru şu oluyor? Gelişmekte olan ülkeler mevcut krizi nasıl atlatacak? Nasıl kaynak bulacak? Dolar neden düşmüyor sorunun da cevabı aslında bu durum.

Dolar neden düşmüyor

 Türkiye ve benzeri ülkeler gelişmiş ülkeler gibi merkez bankaları marifetiyle kaynak üretemeyince (aslında bunun gelişmiş ülkeler için de ne kadar yeterli olduğu tartışılır.) akla gelen ilk yöntem dış kaynak temini oluyor. Türkiye özelinde biraz daha somut ifade edersek beklentiler gittikçe kötüleşiyor; dün Goldman Sachs 2020 Türkiye büyüme tahminini -0,2'den -5,0'a çekti. İş Bankası 2020 büyüme tahminini %5,5 büyümeden %2,5 daralmaya çekti ve kötü senaryoda daralmanın %4,5'e kadar yükselebileceğini ifade etti. Beklentiler neden hızla kötüleşiyor diye sorarsanız çok kısaca değinmek gerekirse;


  • Türkiye'nin en büyük ihracat pazarı Avrupa'dır. GTS verilerine göre 2019'da ihracatımızın %56'sını Avrupa'ya gerçekleştirdik ve şu an bütün saygın kurumlar küresel salgının en fazla olumsuz etkileyeceği bölge olarak Avrupa'yı işaret ediyor.

dolar neden düşmüyor 2020



 Salgının etkileri henüz yeni görülüyor olmasına rağmen Türkiye'nin ihracatı Mart 2020'de %17,8 azaldı. Türkiye, Avrupa ekonomisinin bir parçası ve oradaki olumsuzluklar hızla bize yansıyor.


  • Türkiye geçen sene dünyada en fazla turist çeken 10 ülkeden biriydi. Gelişmekte olan ülkeler arasında turizmin milli hasılada en fazla yer tuttuğu gelişmekte olan ülkelerden biriyiz. 
dolar neden düşmüyor 2020



  • 2019'da yaklaşık 35 milyar dolar turizm geliri elde etmiştik. Birleşmiş Milletlere bağlı Dünya Turizm Örgütü; 2020'de küresel turist sayısının %20-30 azalacağını yine küresel turizm gelirinin 300-450 milyacr dolar azalarak %20-30 civarında düşeceğini tahmin etmiş. Fikir vermesi açısından SARS küresel turist sayısını %0.4, Finansal kriz ise %4 azaltmıştı. UNWTO, turizmde tarihi bir düşüş bekliyor.


dolar neden düşmüyor 2020



  • Döviz gelirlerimiz önemli miktarda azalmışken sıcak para çekme konusunda zorlu bir süreçteyiz. Yakın zamana kadar tarihin en büyük krizi olarak andığımız finansal krizde gelişmekte olan ülkelerden bir yılda çıkan sıcak para miktarı 2020'de yaklaşık 3 ayda çıktı.





  Özetle biz ve benzerimiz ekonomilerden hem sermaye çıkıyor hem de döviz gelirlerimiz ciddi şekilde azalma riski taşıyor. Şimdi durumu özetlersek şu an biz ve benzerimiz ülkelerin kısa süreli döviz ihtiyacı her senaryoda mevcut. FED, IMF gibi kurumlar dünyada herhangi bir ülkede döviz şoku kaynaklı sorun yaşanmaması için önlemler alıyorlar.



  • Fed önce Avrupa, Japonya vb. daha büyük ülkeler ile swap kanalları kurdu, Kendi bankalarına neredeyse sınırsız likidite vaadinde bulundu. En son Endonezya gibi dünya ekonomisi için öncelikliği tartışmalı bir ülkeyle de swap kanalı kurdu.(Biz bu imkandan yararlanmıyoruz ama talep mi etmiyoruz ya da Fed mi bize imkan sağlamıyor bilemiyorum.) 

 Fed'in swap kanalı ne işe yarar diye sorarsanız şu an Türkiye CDS'i 600'ü(%6) aşmış durumda;(5 Yıllık) Fed faizlerini sıfırlamış olsa bile libor faizi (bankalar arası dolar faizi) %1,4 seviyesinde(3 aylık/en sık kullanılan) anormal şekilde pek gerilemiyor kısacası Türkiye için döviz borçlanma ciddi bir maliyet haline gelmiş durumda.(Bir ülke veya ülke şirketi borçlanırken genelde CDS(şirketlerin risk primi ülkeninkinden yüksek olur) ve Libora göre maliyeti ile olur.)  diğer taraftan Fed, mevcut sıkıntıların ülkeden ülkeye sıçramaması için çok çok daha düşük maliyetle (%2-3) birçok ülkeye dolar sağlıyor. Bu imkanın varlığı bile Türk lirasını destekler.

  • Fed, hem finansal piyasaları desteklemek (likidite için varlık satılmasın.) hem de likidite sorununun swap kanalı kurulmayan ülkelere sıçramaması için Abd tahvili olan ülkelere de tahviller ile repo  imkanı sağladı ama bizde Abd tahvili yok denecek seviyede olduğu için (Rusya'da da aynı sorun var.) bu imkandan da  yararlanamıyoruz.
  • Son haberler Fed ve IMF'in bahsettiğim iki imkandan yararlanamayan ülkeler için de bir destek imkanı araştırdığını gösteriyor. 
 Biz ve benzerimiz ülkelerin bahsettiğim imkanlardan bir şekilde yararlanması varlıkları üzerindeki stresi azaltır ama orta vadede soru ise küresel salgının gelişmekte olan ülkelere ne miktarda zarar vereceği olacak. Şu an finansal piyasalardaki stres azalsa bile küresel salgının tahribatı da orta-uzun vadede biz ve benzerlerimiz için sorun olacak. Türkiye özelinde ifade etmek gerekirse bir taraftan döviz gelirlerimiz ciddi şekilde azalabilecek iken diğer tarafta ciddi yükümlülüklerimiz var bu da bir dış kaynak ihtiyacını beraberinde getirebilir. Bu konu için ayrı bir yazı yazmayı planlıyorum. Diğer senaryo bizim de merkez bankası marifetiyle kaynak üretmemizdir. Onun sınırlılıklarını daha önce şurada yazmıştım. (Merkez Bankası para basmalı mı)



(22.03.20)



Fed yüzlerce milyar dolar bastı dolar neden düşmüyor


 Son günlerde finansal piyasalarda olanları yorumlamak bir yana takip etmek bile zor. Sürekli olarak sorulan soru şu: Fed deli gibi para basıyor, Dolar neden düşmüyor? Altın ve borsalar uçmuyor? Hadi artık doların düşmesinden vazgeçtik bari dolar yükselmesin, dolar neden yükseliyor? Daha basitçe ifade etmek gerekirse neden bizim alışık olduğumuz klasik sebep-sonuç ilişkileri çalışmıyor.

 Sorunun cevabını beni en azından bir süre okuyan herkesin artık bildiğini umuyorum ama tekrar edeyim; Bu zamanda finansal piyasalar için en önemli dinamik dolar likiditesidir ve dolar likiditesindeki sıkışıklık sona ermeden bizim alışık olduğumuz fiyatların gerçekleşmesinin zor olduğuna inanıyorum.

  Öncelikle Fed sürekli olarak para basıyor; Fed bir gün şirket tahvillerini alacağını açıklıyor, diğer gün dünya merkez bankaları ile Swap kanalları kuruyor, diğer gün trilyonlarca dolarlık repo ihaleleri duyuruyor vs. vs. Yani Fed sürekli olarak bilanço büyütüyor ve bunların ne kadar bizim bildiğimiz klasik anlamada varlık alımı olduğunu bilmiyorum.(Likidite artırıcı önlemler ile varlık alımları/para basma aynı şey değil ve aynı etkileri oluşturmuyorlar.) Araştırıp bulunamaz mı? Uğraştırıcı ama bulunabilir fakat çok faydalı bir veri olur mu emin değilim çünkü görünen o ki bahsettiğim miktar artmaya hızla devam edecek.

 Abd'de Covid-19 için acilen kullanılmak üzere 3 milyar dolar büyüklük olarak başlayan acil önlem paketi günden güne büyüyor. Trump dün bu paketin 2 trilyon doları bulabileceğini ifade etti.(En son 1.3 trilyon dolardı) Ray Dalio (Dünyanın en büyük hedge fonunun kurucusu/yöneticisi) Abd'de şu an gerçekleşen krizin atlatılabilmesi için 4 trilyon dolara ihtiyaç olduğunu ifade etti. Toparlamak gerekirse Fed şu an çok ciddi şekilde bilançosunu artırmış durumda ama bunun ne kadarının bildiğimiz klasik anlamda para basma olduğunu bilmiyorum ve muhtemelen bu rakam artmaya devam edecek. Rakamlarla ifade etmek gerekirse Covid-19 krizinin etkileri henüz verilere düşmeden Fed'in bilançosu tarihi yüksek seviyeye yükseldi bile....


dolar neden düşmüyor 2020
Fed bilançosu( 17 mart itibariyle)

 Bu terazinin bir tarafı, terazinin diğer tarafında sadece Fed değil bütün merkez bankaları piyasalara para saçıyor bu durum da doğal olarak dolar için olumsuz senaryoları zayıflatıyor. Geçen hafta merkez bankalarının bastığı veya basacağını ilan ettiği para şu kadardı.


dolar neden düşmüyor 2020



 Sadece Amerika değil bütün ülkeler para basarken dolar neden düşmüyor sorusuna cevap üretmek biraz daha kolaylaşıyor ama o zaman da soru şu oluyor? Peki dolar neden alışık olmadığımız seviyelere yükseldi veya merkez bankaları bu kadar fazla para basarken borsalar neden çok uzun yıllar olduğu gibi güçlü şekilde artmıyor (son yıllarda borsalar küresel likidite ile çok güçlü korelasyon içindeydi) veya bütün şartlar pozitif iken altın neden bu süreçten pozitif etkilenmiyor?


 Bütün bu soruların cevabı dolara olan taleptir. Fed'in şu an gerçekleştirdiği likidite operasyonları ile likidite normal zamanlara göre çok ciddi şekilde artmış olabilir ama art arda gelen olumsuz haberler yatırımcıları dolar konusunda ürkütüyor. Rakamlarla ifade etmek gerekirse;


  • Dün BIS Nisan ayı döviz işlemleri hacmi verisini açıklamıştı. Son verinin açıklandığı Nisan-2019'da yapılan işlemlerin %88'inin bir tarafında dolar varmış ve günlük işlem  hacmi 6.6 trilyon dolarmış. Anlatmak istediğim normal zamanlarda bile dolara talep yüksektir.
  • Son zamanlarda şu da soruluyor; dolar likiditesi ne kadar ciddi problem olabilir? Bu sorunun da cevabını dün İ. Turhan twitter'dan cevaplamaya çalıştı. Abd ve Abd dışında bankaların dolar yükümlülüğü Fed'in bilançosunun 7 katı ! Sadece Abd'de Fed'in bilançosunun 8 katı büyüklükte tahvil stoku var. Abd dışında finansal kesim dışı özel sektörün dolar cinsi tahvil stoku Fed'in bilançosunun 3 katı !
  Özetle dolar likiditesi şu an stresli bir durumda ve sadece para basarak bu sorun çözülemez. Yükümlüler olumsuz senaryoları baz alıp kendilerini güvenceye almak istiyorlar.(Dolara yöneliyorlar) Yükümlüler dolara yöneldikçe de dolardaki stres artıyor ve kelimenin tam anlamıyla bir kısır döngü oluşuyor. Fed'in şu an yapmaya çalıştığı şey alışılmadık yollarla olsa bile ( Mesela özel sektörün sorunları için bankalara güvenmeyip doğrudan müdahale etmesi alışılmış bir yol değil. Commercial paper) arz-talebi yönetme ve dolar likiditesindeki stresi azaltmak çünkü dolara hücum gerçekleşirse birçok şirket sorunlu olmadığı veya sürdürülebilir olduğu halde sıkıntıya girebilir.(Bunu biz konkordato dalgası sürecinde yaşadık; sağlıklı şirketlerin bile varlığı yükümlülüklerinin çok üzerinde alacağı olduğu halde alacaklar tahsil edilemediği için riske giriyordu.)

 Konumuza dönelim piyasalar ne zaman normalleşecek? Piyasaların normalleşebilmesi için yükümlülerin dolara ulaşabilme korkusu ortadan kalkmalıdır onu da dolar likiditesindeki sıkışıklık ile ilgili verilerden takip edebiliriz bu verilerin çoğu sık sık gördüğümüz veriler değil. Bu konuda küçük yatırımcıyı bilgilendiren çok fazla kaynak da yok ki bu verileri anlamak çok kolay da değil. Basitçe dolar likiditesi ne durumdadır anlamak istiyorsak da DXY(dolar endeksi) takip edilebilir.




Ekleme: Dxy nedir


11 yorum:

  1. Hocam gelişmiş batı toplumlarında, bu ülkelerde yaşayan vatandaşların önemli bir bölümü hizmet sektöründe istihdam ediliyor bildiğim kadarıyla.
    ABD’de mesela işsizliğin tarihi dip seviyeden bir anda bu yüzde 50’lere çıkma ihtimali bu yüzden mi?
    Maaş çekinden maaş çekine çalışan ve iki üç part time iş ile zarzor hayatını idame ettiren hatırı sayılır oranda insan olduğunu okumuştum, bunlar bizdeki sözleşmeli personelden bile beter durumda hasta olunca gelmediği günün parasını bile alamıyorlar.
    ABD çok ciddi bir sosyal krize de gebe görünüyor.
    Bir diğer konu ciddi üretim aksamaları da gündem de, ancak temel ihtiyaç maddelerine olan talep azalmayacak.
    Ben güçlü dolar falan anlamam hocam, herkesin beklediği doların alım gücü çökmeli teorisi devreye girmeli düşüncesindeyim, zira helikopter para ile vatandaşa para dağıtıp düşen üretim nedeniyle mal arzı düşük kalacak ise enflasyonun patlaması kaçınılmaz değil mi? (Dünya genelinde)
    Bu krizin enflasyon ve sosyal etkileri konusundaki değerli öngörülerinizi çok merak ediyorum.

    YanıtlayınSil
  2. Hocam bence youtube kanalı açın.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. 1. Denedim çok daha zor.

      2. Düzgün konuşma eğitimi almış olsam da pelteğim.

      Sil
  3. Bunu bilerek yapıyorlar. planladıkları yeni dünya düzeni için, ortak para blockchain'e yönlendirmek amaçları 10 liraya da çıkar yakında

    YanıtlayınSil
  4. Hocam ellerinize, emeğinize, zihninize sağlık. Çok geniş kapsamlı, çok ayrıntılı ve çok güzel bir yazı. Tabi likidite nedir , swap nedir bilmeyen benim için anlamak zor oldu. Hatta okurken dalga dublaj takımının ya nasip isimli çalışmasındaki sakallı amcanın " dediklerin iyi gibi amma, bişey anlamadım" repliği geldi gözümün önüne 🙂.. Gerçekten detaylı çalışma ve üstelik en önemlisi Türkiye Cumhuriyeti Devletine çatmadan kötülemeden yazılmış Mükemmel bir analiz yazısı.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Hikmet Bey anlaşılır olmak için çok çabalıyorum hatta çoğu bilgiyi eksik bile bırakıyorum. Yazılarımı uzun zamandan beri takip edenler için bazı mevzuları sık sık dile getirdiğim ve okuyan herkesin artık bu kavramlar ile sık sık karşılaşması sebebiyle tekrar etmenin sıkıcı olması sebebiyle tekrar açıklamıyorum ama yazdığım her şey ile alakalı blogumda çok daha net açıklamalar olan yazılar genelde mevcut. Sorma gereği duyarsanız açıklamaktan memnun olurum çünkü bu blogun tam olarak konsepti ekonomi terimlerine boğmadan olanları açıklama çabasıdır. Saygılar ve teşekkürler.

      Sil
    2. Siz beni yanlış anlamayın Yusuf Hocam, siz işiniz gereği iktisadi dille yetinmeyip normal dille de anlamışsınız yani bu para işi ile biraz ilgilenen Bi insan sizin yazdıklarınızı rahatlıkla anlar zaten. Yani sizden kaynaklanan Bi durum kesinlikle yok.

      Sil
  5. Hocam elinize emeginize saglik gercekten cok aciklayici olmus

    YanıtlayınSil