5 Ekim 2020 Pazartesi

Eylül 2020 Enflasyon Açıklaması

    Merkez bankası Eylül ayı enflasyonunu açıkladı. Piyasa beklentisi TÜFE'nin aylık %1,3 civarında artması iken TÜFE'de %0,97 artış açıklandı böylece yıllık enflasyon %11.75 oldu. Manşet enflasyon %11,75 olarak açıklanırken çekirdek enflasyon (Enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, tütün ve alkollü içecekler, altın hariç) %11,32'e yükseldi.


 Alt kalemlere bakmak gerekirse pandeminin etkisi bazı sektörlerde net şekilde hissediliyor. Okullar ve diğer eğitim kurumlarında yeni döneminin başı olduğu halde Eğitim alt kaleminde enflasyon yok hatta sınırlı bir deflasyon var.(-%0,07) Bununla beraber insanların dışarı çıkma eğiliminin azalmasının etkisi en fazla giyim sektöründe görülüyor, giyim ve ayakkabı alt kaeminde de küçük bir deflasyon var.


 En fazla fiyat artışı olan alt kalemler ise Ev eşyaları, Konut ve Ulaştırma. Eylül 2020'de Tüfe'de yer alan 418 üründen 62 tanesinin fiyatları düşerken 42 tanesinin fiyatı sabit kalmış, 314 adet ürünün ise fiyatları artış göstermiş.


 Uzun süredir gündemimizden uzaklaşan ÜFE'de yeniden belirgin artış göstermeye başladı. 2018'de %50'lere yaklaşan ÜFE'nin baz etkisiyle geçen sene ÜFE %3'lerin bile altını görmüştü fakat şu an yeniden belirgin yükselişler sergiliyor. ÜFE, Eylül ayında %2,65 artarak yıllık %14,33'e yükseldi üstelik bu artış petrol fiyatlarının (Dolaylı olarak bütün enerji maliyetlerini de etkiler.) yıllık çift haneli düşüş gerçekleştirdiği bir konjonktürde ortaya çıkmış. (Kok+ Petrol ürünlerinde alt kaleminde düşüş geçen yıla göre %12,77)


 ÜFE'deki artış birkaç ay içinde TÜFE üzerinde baskıya dönüşecektir; bu artış TÜFE'ye yansımazsa da çok olumlu bir gelişme olarak yorumlayamayız çünkü bu firmaların maliyetleri fiyatlara yansıtmaması, kar marjının düşmesi olarak yorumlanır.


 Şu an Merkez Bankası politika faizi %10.25 fakat son veriye göre Merkez Bankası'nın piyasayı fonladığı ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti %11.32'e yükselmiş durumda, TCMB'nin son toplantısında  ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti (24 Eylül ) %10,69 idi yani son toplantıdan beri TCMB'nin fonlama maliyeti şimdilik %0,63 artmış durumda olacak, bu durum (Devam ederse) ve anketlere göre yükselmesi beklenen enflasyon sebebiyle piyasada yeniden faiz artırımı beklentisi ortaya çıkabilir. Normal şartlar altında piyasanın eğilimi bu türlü olmaz bir önceki toplantıda TCMB'nin fiili olarak uyguladığı faiz ile (Ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti) politika faizi arasındaki fark 200-250 puan olduğu halde faiz artırımı beklentileri son derece cılızdı fakat TCMB'nin beklenti olmadığı halde realiteye tabelaya da yansıtma tavrı sebebiyle bu ay da faiz artıracağı beklentisi söz konusu olabilir. (Mevcut durumun da devam edeceğini varsayarsak)


 


Politika faizi ne demektir





Twitter: Yusuf Yüksel 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme